Mở quầy trà mang đi vốn nhỏ: chọn trà nền, giấy tờ cần hỏi và cách tính giá vốn mỗi ly

Bài này là kế hoạch cho người sắp mở quầy trà mang đi hoặc ki ốt trà nhỏ. Chúng tôi là Hợp tác xã Tâm Trà Việt, sản xuất trà ở Đại Từ và La Bằng, Thái Nguyên, cung cấp trà nền cho quán và đại lý. Chúng tôi không đưa con số chi phí mặt bằng hay thiết bị, vì mỗi phố mỗi khác. Bài nêu các hạng mục cần tính, giá trà niêm yết và cách ghép chúng thành giá vốn một ly.

Mô hình quầy mang đi: vốn, mặt bằng, thiết bị

Quầy mang đi khác quán ngồi ở ba điểm: diện tích nhỏ, không cần bàn ghế, và sống bằng số ly mỗi giờ cao điểm. Vì vậy vị trí quan trọng hơn trang trí. Cổng trường, cổng khu công nghiệp, dãy văn phòng, bến xe là những chỗ có lượng người đi qua đều theo giờ.

Nhóm chi phí	Hạng mục cần tính	Ghi chú
Mặt bằng	Tiền thuê, tiền cọc mặt bằng, điện nước, phí vệ sinh	Hỏi rõ được đặt biển, xe đẩy, mái che không
Thiết bị	Nồi hoặc bình đun, bình ủ trà giữ nhiệt, tủ mát hoặc thùng đá, máy dập nắp (nếu dùng), cân, ca đong	Bình ủ giữ nhiệt quyết định vị trà ổn định
Quầy, biển	Xe đẩy hoặc quầy gỗ, biển hiệu, bảng menu	Menu ngắn, chữ to
Hàng đợt đầu	Trà nền, đường, chanh, quất, sữa, đá, ly, nắp, ống hút, túi	Nhập trà đủ dùng 2–4 tuần để giữ hương
Chi phí tháng	Thuê, người đứng quầy, nguyên liệu, quảng cáo trên bản đồ, ứng dụng giao đồ	Tính vào giá vốn ly ở phần cuối

Trà nền: Trà Tấm Đinh, Trà Xanh Đặc Sản, hồng trà

Quầy mang đi không cần nhiều loại trà. Hai đến ba loại trà nền là đủ để làm cả menu, miễn là vị ổn định giữa các lô.

Trà nền	Giá niêm yết	Dùng cho	Lưu ý
Trà Tấm Đinh	220.000đ/kg (500 g: 110.000đ), bán rời và túi lọc cùng giá	Trà đá, trà chanh, trà quất, trà sữa xanh	Ra nước nhanh. Túi đã mở dùng sớm vì cánh nhỏ xuống hương nhanh
Trà Xanh Đặc Sản	350.000đ/kg	Trà xanh nóng, trà xanh lạnh ủ	Dòng bán chạy nhất của hợp tác xã
Trà Bắc Truyền Thống	250.000đ/kg	Trà đá vị đậm, khách quen trà mạn	Hái 1 tôm 2–3 lá, vị đậm
Hồng Trà Núi Cốc	269.000đ/túi 215 g	Hồng trà sữa, hồng trà trái cây	Làm tại cơ sở La Bằng

Vì sao trà tấm không phải trà kém, và cách nhận trà tấm đạt chuẩn, có trong bài trà tấm, Tấm Đinh, túi lọc. Hồng trà được làm thế nào có trong bài hồng trà là gì.

Menu 6–8 món từ trà Việt

Menu ngắn giúp pha nhanh giờ cao điểm và ít tồn nguyên liệu. Mỗi món nên dùng lại trà nền đã có.

Món	Trà nền	Nguyên liệu phụ
Trà đá	Trà Tấm Đinh hoặc Trà Bắc	Đá
Trà chanh	Trà Tấm Đinh	Chanh, đường
Trà quất	Trà Tấm Đinh	Quất, đường
Trà xanh nóng	Trà Xanh Đặc Sản	Không
Trà xanh lạnh ủ	Trà Xanh Đặc Sản	Đá
Trà xanh sữa	Trà Tấm Đinh	Sữa, đường
Hồng trà sữa	Hồng Trà Núi Cốc	Sữa, đường
Hồng trà đào hoặc vải	Hồng Trà Núi Cốc	Trái cây, siro

Chốt công thức bằng cân, không bốc tay. Ghi lượng trà, lượng nước, nhiệt độ và thời gian ủ cho từng món, dán ở quầy. Hợp tác xã có dịch vụ đào tạo pha trà cho quán và đại lý, anh chị có thể đăng ký trước ngày mở quầy để người đứng quầy pha đúng từ ngày đầu.

Giấy tờ: hộ kinh doanh, an toàn thực phẩm cho cơ sở pha chế

Quầy trà mang đi là cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, nên có hai nhóm giấy tờ cần hỏi trước khi thuê mặt bằng:

1. Đăng ký hộ kinh doanh. Hỏi cơ quan đăng ký kinh doanh nơi đặt quầy về hồ sơ, ngành nghề ghi trên giấy và địa điểm kinh doanh. Nếu thuê ki ốt trong trung tâm thương mại, hỏi ban quản lý về yêu cầu riêng.
2. Điều kiện an toàn thực phẩm. Tuỳ loại hình và quy mô, cơ sở dịch vụ ăn uống phải có giấy chứng nhận đủ điều kiện hoặc thực hiện cam kết theo quy định. Hỏi UBND xã, phường hoặc cơ quan quản lý an toàn thực phẩm địa phương để biết quầy của anh chị thuộc diện nào.
3. Thuế. Hỏi cơ quan thuế quản lý địa bàn về cách kê khai của hộ kinh doanh, nhất là khi bán thêm qua ứng dụng giao đồ ăn.

Với nguyên liệu, anh chị nên giữ hoá đơn và giấy tờ nguồn gốc. Hợp tác xã xuất hoá đơn VAT cho đơn hàng. Cơ sở chế biến có giấy đủ điều kiện ATTP số 14/2025/UBND-NNMT-TNg, hiệu lực đến 19/06/2028.

Tính giá vốn một ly

Giá vốn ly gồm bốn phần. Phần trà thường nhỏ nhất, nhưng quyết định khách có quay lại.

Phần	Cách tính	Ví dụ với trà
Trà	Giá 1 g trà × số gam dùng cho 1 ly	Trà Tấm Đinh 220.000đ/kg = 220đ/g theo giá niêm yết. 10 g = 2.200đ, chia cho số ly anh chị pha được từ 10 g theo công thức
Nguyên liệu phụ	Đường, chanh, sữa, đá cho 1 ly	Tự điền
Bao bì	Ly, nắp, ống hút, túi	Tự điền
Chi phí cố định	(Thuê + người + điện nước + khấu hao) ÷ số ly bán trong tháng	Tự điền

Giá trên là giá niêm yết, tức mức trần. Nhập sỉ theo kg từ 10 kg, hợp tác xã báo giá riêng theo sản lượng. Cách tính chi phí mỗi ấm cho quán nước có trong bài 1 kg Trà Bắc pha được bao nhiêu ấm. Nếu quầy chủ yếu bán trà đá vỉa hè, kênh bán lẻ có bài riêng về định lượng trà đá vỉa hè.

Nguồn trà ổn định

Quầy mang đi mất khách nhanh nhất khi vị trà thay đổi. Nguyên nhân hay gặp là đổi nhà cung cấp liên tục, hoặc nhập một lần quá nhiều rồi để trà xuống hương.

• Lấy trà nền cùng một nguồn, cùng hạng, ghi mã lô mỗi lần nhập.
• Nhập theo vòng dùng 2–4 tuần. Hạn dùng trà khô là 12 tháng, nhưng túi đã mở nên dùng sớm.
• Nhớ mùa vụ: chè hái tháng 3–10. Hết đợt nhập tháng 9 thì khó có trà giá tốt tới khoảng tháng 3 năm sau. Quầy dùng số lượng đều nên trao đổi lượng cả năm với nhà cung cấp trước tháng 9.