Giữ hàng cao cấp tại điểm bán: tủ để ở đâu, hộp mở bao lâu, kiểm thế nào

Chúng tôi là Hợp tác xã Tâm Trà Việt. Bài này dành cho anh chị đang giữ trong cửa hàng vài kilôgam hàng giá cao. Lý do viết riêng rất đơn giản: hỏng 1 kg Trà Bắc Truyền Thống và hỏng 1 kg Trà Đinh Tiến Vua là hai câu chuyện tiền bạc hoàn toàn khác nhau, nên cách trông coi cũng phải khác.

Hỏng một hộp là mất bao nhiêu

Giá niêm yết cho thấy khoảng cách: Trà Đinh Ngọc 2.500.000đ/kg, Trà Đinh Tiến Vua 4.000.000đ/kg, Trà Hoa Nhài và Trà Hoa Bưởi 1.200.000đ/kg, Trà Gạo Sen Bách Diệp hộp thiếc 100 g 900.000đ. Set quà từ 400.000đ đến 650.000đ một set.

Ví dụ giả định. Con số dưới do chúng tôi dựng ra để minh hoạ, không phải số thống kê của hợp tác xã. Giả sử một hộp 100 g Đinh Tiến Vua bị ẩm phải bỏ. Quy theo giá niêm yết 4.000.000đ/kg thì phần trà đó tương đương 400.000đ; tính theo giá vốn với chiết khấu đại lý 35% thì khoảng 260.000đ. Bằng khoảng một kilôgam rưỡi Trà Bắc Truyền Thống. Đó là lý do nhóm hàng này cần tủ riêng và nhịp kiểm riêng.

So sánh phẩm cấp và giá từng hạng có trong bài các loại chè Thái Nguyên theo phẩm cấp.

Điều kiện bảo quản cần giữ

• Khô. Không đặt tủ sát tường ngoài trời hoặc gần khu rửa.
• Mát và ổn định. Tránh chỗ có nắng chiếu buổi chiều, tránh đặt cạnh tủ lạnh vì mặt sau tủ lạnh toả nhiệt.
• Tối. Tủ kính thì che rèm hoặc dán phim, đèn chiếu dùng loại toả ít nhiệt.
• Kín mùi. Trà đinh và trà hoa hút mùi mạnh vì cánh nhỏ, bề mặt tiếp xúc nhiều.
• Ít xê dịch. Cánh trà đinh mảnh, xóc nhiều thì gãy vụn, khách nhìn là biết.

Trà hoa còn nhạy hơn nữa: hương ướp nhạt dần trong hạn dù trà chưa hỏng. Cách hợp tác xã ướp hoa tươi có trong bài quy trình ướp trà hoa nhài, hoa bưởi.

Hàng cao cấp chịu thiệt nặng nhất khi kho sai, nhưng nguyên tắc thì chung cho cả quầy. Phần nền chúng tôi viết riêng trong bài về lỗi kho và tiền mất của cửa hàng trà.

Cách bảo quản theo dòng và quy cách

Dòng hàng	Quy cách	Chỗ để	Sau khi mở	Nhịp kiểm
Trà Đinh Tiến Vua, Đinh Ngọc	Hộp, gói hút chân không nhỏ	Tủ khoá, tầng trên	Hũ kín, dùng trong vài tuần	Hàng tuần
Trà Hoa Nhài, Trà Hoa Bưởi, Nụ Hoa Trà Cổ	Gói, hũ	Tủ riêng, tách khỏi trà xanh	Hũ kín, đóng nắp ngay	Hàng tuần
Trà Sen Tây Hồ, Gạo Sen Bách Diệp	Hộp 1 bông 15 g; hộp thiếc 100 g	Chỗ mát nhất, không xê dịch	Dùng nhanh, hương sen bay trước	Hàng tuần
Trà Sạch 6 Không, Hồng Trà Núi Cốc, Ô Long Đông Tam Đảo, Bạch Trà Mẫu Đơn	Túi giấy 215 g	Tủ kín, tránh sáng	Chuyển hũ kín	Hai tuần một lần
Set quà và hộp quà	Hộp giấy, hộp thiếc	Kệ cao, không chồng quá 3 hộp	Không mở hàng bán để trưng bày	Hàng tuần trong mùa quà

Toàn bộ năm mã trà hoa trong bảng trên đều có số lượng giới hạn theo sức làm của nghệ nhân, vì hợp tác xã chỉ ướp theo đúng mùa hoa chứ không sản xuất quanh năm: hoa bưởi hái tháng 3, hoa sen thu tháng 6, hoa nhài rộ khoảng tháng 5–7, riêng Nụ Hoa Trà Cổ phải chờ mùa hoa của cây chè mới có. Hoa do hợp tác xã tự trồng, tự hái, sấy khô thủ công, không thu mua ngoài; hết hàng của vụ nào thì đợi đến vụ năm sau.

Set quà có chiết khấu riêng theo cấp hợp tác, khác nhóm trà rời. Khung chính sách ở trang đại lý.

Hộp đang mở tại quầy dùng trong bao lâu

Nhiều cửa hàng mở một hộp trà đinh để khách xem cánh. Việc đó hợp lý, nhưng phải tách bạch:

• Hộp mẫu: đánh dấu rõ, không bán, thay khi cánh trà xỉn màu hoặc hết hương.
• Hàng bán: giữ nguyên seal trong tủ, chỉ lấy khi khách chốt mua.
• Trà pha thử: dùng phần trà của hộp mẫu, không bốc từ hộp bán.

Trà đinh đã mở nên chuyển sang hũ sứ hoặc hũ thiếc kín, để chỗ tối, dùng trong vài tuần. Càng để lâu, hương càng nhạt và khách sành sẽ nhận ra ngay từ nước đầu.

Kiểm kho hàng tuần với nhóm giá cao

Mỗi tuần một lượt, mất chừng mười lăm phút:

1. Đếm số hộp theo từng mã, đối chiếu với sổ bán.
2. Soát hạn, tách hộp còn dưới ba tháng ra khay riêng.
3. Nhìn bao bì: hộp móp, hộp bạc màu, túi phồng thì chuyển sang hàng mẫu.
4. Ngửi tủ. Tủ có mùi lạ là có vấn đề, tìm nguồn mùi trước khi hàng bị ám.
5. Ghi lại vào sổ, kể cả khi không có gì bất thường.

Hàng cao cấp thường quay chậm hơn hàng phổ thông, nên rủi ro lớn nhất không phải mốc mà là nằm quá lâu. Nếu một mã không bán được trong nhiều tháng, nên tính lại lượng nhập thay vì tiếp tục trữ.