Giấy chứng nhận ATTP cho cửa hàng trà: khi nào phải xin, khi nào được miễn

Bài này dành cho chủ cửa hàng trà, quán trà và người bán trà online đang nhập hàng về bán lại. Câu hỏi chúng tôi nhận nhiều nhất từ đại lý mới là “em có phải xin giấy ATTP không”. Câu trả lời tuỳ vào việc anh chị làm gì với gói trà sau khi nhận. Nội dung dưới đây là định hướng thực tế, không phải ý kiến pháp lý cho từng cơ sở. Trước khi mở cửa hàng, anh chị nên hỏi UBND xã, phường hoặc cơ quan quản lý an toàn thực phẩm của tỉnh.

Bán trà bao gói sẵn thuộc diện nào

Luật An toàn thực phẩm số 55/2010/QH12 yêu cầu cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm có giấy chứng nhận đủ điều kiện, trừ các trường hợp Chính phủ quy định. Khoản 1 Điều 12 Nghị định 15/2018/NĐ-CP liệt kê các cơ sở không thuộc diện cấp giấy, trong đó có:

• Sản xuất ban đầu nhỏ lẻ; sơ chế nhỏ lẻ.
• Sản xuất, kinh doanh thực phẩm không có địa điểm cố định.
• Kinh doanh thực phẩm nhỏ lẻ.
• Kinh doanh thực phẩm bao gói sẵn.
• Sản xuất, kinh doanh dụng cụ, vật liệu bao gói, chứa đựng thực phẩm.
• Kinh doanh thức ăn đường phố.
• Cơ sở đã có một trong các chứng nhận GMP, HACCP, ISO 22000, IFS, BRC, FSSC 22000 hoặc tương đương còn hiệu lực.

Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã giải đáp rõ: cơ sở kinh doanh thực phẩm bao gói sẵn không thuộc diện cấp giấy, nhưng vẫn phải thực hiện yêu cầu bảo đảm an toàn thực phẩm và chịu thanh tra, kiểm tra. “Không thuộc diện cấp giấy” không có nghĩa là không có nghĩa vụ.

Anh chị làm gì	Diện giấy ATTP	Việc cần làm
Bán nguyên túi, nguyên hộp có nhãn	Không thuộc diện cấp giấy (kinh doanh bao gói sẵn)	Bảo quản đúng, lưu hồ sơ nguồn gốc
Bán online hàng nguyên bao bì	Như trên	Công khai nội dung nhãn trên trang bán hàng
Chia túi 1 kg thành gói nhỏ, dán nhãn mới	Hoạt động sản xuất	Hỏi cơ quan về giấy loại hình sản xuất, tự công bố, nhãn
Cân trà bán theo lạng từ hũ lớn	Cần xác định theo thực tế	Hỏi cơ quan quản lý địa phương
Pha trà, trà sữa bán tại chỗ	Kinh doanh dịch vụ ăn uống	Hỏi cơ quan y tế hoặc UBND cấp xã
Làm nhãn riêng, OEM	Bên sản xuất có giấy; bên đứng tên tự công bố	Lưu giấy ATTP của nơi sản xuất

Trường hợp phải xin giấy: chiết lẻ, pha chế, sản xuất

Chiết lẻ, sang bao. Theo giải đáp của Cục An toàn thực phẩm, hoạt động sang bao, đóng gói là sản xuất. Cơ sở được làm khi có giấy chứng nhận với loại hình sản xuất, và phạm vi sản phẩm căn cứ vào biên bản thẩm định. Sản phẩm sau khi đóng gói lại cũng phát sinh nghĩa vụ ghi nhãn và tự công bố. Chi tiết về kinh tế và pháp lý của việc chiết lẻ trà hoa có trong bài riêng của chúng tôi về chiết lẻ.

Pha chế tại chỗ. Quán trà, quán trà sữa pha đồ uống bán cho khách là kinh doanh dịch vụ ăn uống. Điều kiện và thẩm quyền cấp giấy cho nhóm này có thể khác với cửa hàng bán lẻ, và đã có thay đổi về phân cấp sau năm 2025. Anh chị hỏi trực tiếp cơ quan tiếp nhận tại địa phương.

Tự sản xuất, sao chè. Hộ tự sao chè bán ra thị trường thuộc sản xuất. Quy mô nhỏ lẻ có thể thuộc diện miễn cấp giấy nhưng thường phải ký cam kết bảo đảm an toàn thực phẩm với cơ quan quản lý địa phương.

Chè là nông sản thuộc phạm vi quản lý của ngành nông nghiệp. Giấy của hợp tác xã Tâm Trà Việt, số 14/2025/UBND-NNMT-TNg, do UBND huyện Đại Từ cấp, hiệu lực đến 19/06/2028.

Hồ sơ, nơi nộp, thời gian

Với cơ sở thuộc diện cấp giấy, hồ sơ và trình tự theo hướng dẫn của ngành quản lý. Hồ sơ thường gồm:

• Đơn đề nghị cấp giấy chứng nhận.
• Bản thuyết minh về cơ sở vật chất, trang thiết bị, dụng cụ bảo đảm điều kiện an toàn thực phẩm.
• Giấy tờ chứng minh người trực tiếp sản xuất, kinh doanh có kiến thức an toàn thực phẩm và đủ sức khoẻ, theo yêu cầu của từng ngành.
• Giấy đăng ký kinh doanh có ngành nghề phù hợp.

Sau khi nhận hồ sơ hợp lệ, cơ quan có thẩm quyền thẩm định thực tế tại cơ sở rồi mới cấp giấy. Vì đầu mối tiếp nhận ở nhiều tỉnh đã thay đổi sau sắp xếp chính quyền địa phương năm 2025, anh chị nên gọi bộ phận một cửa của UBND cấp xã hoặc cơ quan quản lý an toàn thực phẩm của tỉnh để nhận danh mục hồ sơ và thời hạn giải quyết đang áp dụng.

Giấy tờ nên xin từ nhà cung cấp để lưu tại cửa hàng

Khi đoàn kiểm tra đến, cửa hàng bán hàng bao gói sẵn cần chứng minh được nguồn gốc. Trong đợt kiểm tra an toàn thực phẩm năm 2026, lực lượng quản lý thị trường kiểm tra cả giấy đăng ký kinh doanh, giấy chứng nhận ATTP, hồ sơ công bố sản phẩm, phiếu kiểm nghiệm định kỳ, điều kiện bảo quản, nguồn gốc, tem nhãn và niêm yết giá (Chi cục QLTT Phú Thọ, 2026). Bộ hồ sơ nên có:

Giấy tờ	Dùng để	Với hàng TRAVINA
Hoá đơn VAT, phiếu xuất kho	Chứng minh nguồn gốc hàng	Kèm mỗi lô; giữ phiếu xuất kho gốc để được mua lại 70% khi đủ điều kiện
Bản tự công bố sản phẩm	Chứng minh sản phẩm đã công bố	Hỏi hợp tác xã theo từng mã sản phẩm
Phiếu kiểm nghiệm	Chứng minh chỉ tiêu an toàn	Nhắn mã lô để nhận phiếu tương ứng; gần nhất 78102025/KQKN
Giấy ATTP của cơ sở sản xuất	Chứng minh nơi sản xuất đủ điều kiện	14/2025/UBND-NNMT-TNg
Giấy chứng nhận khác	Trả lời khách, hồ sơ thầu	VietGAP DVCL-VG-TT-24-19-68; ISO 22000:2018 chỉ xưởng La Bằng

Bảng số hiệu đầy đủ và cách đọc phạm vi từng giấy có trong bài hồ sơ pháp lý và chứng nhận TRAVINA. Phân biệt giấy ATTP, ISO 22000 và VietGAP có trong bài 4 tầng chất lượng trà.

Mức phạt thường gặp khi kiểm tra

Xử phạt vi phạm hành chính về an toàn thực phẩm hiện áp dụng Nghị định 115/2018/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 124/2021/NĐ-CP. Đến 15/09/2026, văn bản sửa đổi mới mới ở dạng dự thảo. Vi phạm về nhãn hàng hoá còn có thể bị xử lý theo Nghị định 119/2017/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 126/2021/NĐ-CP); hàng không rõ nguồn gốc theo Nghị định 98/2020/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 17/2022/NĐ-CP và Nghị định 24/2025/NĐ-CP).

Các lỗi cửa hàng trà hay bị lập biên bản:

• Sản xuất, đóng gói lại mà không có giấy chứng nhận khi thuộc diện phải có.
• Không chứng minh được nguồn gốc hàng hoá, không có hoá đơn.
• Bán sản phẩm quá hạn sử dụng, nhãn thiếu nội dung bắt buộc.
• Không bảo đảm điều kiện bảo quản: để sát sàn, gần hoá chất, nơi ẩm.
• Sản phẩm chưa tự công bố khi thuộc diện phải công bố.

Mức phạt cụ thể tuỳ hành vi, quy mô và việc cá nhân hay tổ chức vi phạm. Anh chị nên đọc điều khoản trong văn bản gốc hoặc hỏi cơ quan quản lý khi cần con số chính xác. Kho đúng cách tránh được phần lớn lỗi bảo quản, xem bài bảo quản trà cho đại lý và quán.