Tem truy xuất nguồn gốc làm ở đâu, giá bao nhiêu, tem nào chỉ để trang trí?

Tem truy xuất nguồn gốc làm ở đâu, giá bao nhiêu, tem nào chỉ để trang trí?

Tem truy xuất nguồn gốc chỉ có giá trị khi phía sau con tem là dữ liệu của đúng lô hàng: tên sản phẩm, đơn vị chịu trách nhiệm, xuất xứ, số lô, hạn dùng. Tem in một mã chung cho mọi gói, quét ra trang giới thiệu công ty, là tem trang trí.

Tem làm qua hệ thống nhà nước (cổng quốc gia, hệ thống của bộ, của tỉnh) hoặc đơn vị cung cấp giải pháp chịu trách nhiệm theo Điều 27 Nghị định 37/2026. Chi phí tem truy xuất nguồn gốc gồm in tem, phí nền tảng, công nhập dữ liệu lô. Trà gia công nhãn riêng ở HTX Tâm Trà Việt có Giấy xác nhận sản xuất ghi mã lô cho từng lô (trang gia công trà OEM).

Tem truy xuất nguồn gốc thật cần dữ liệu gì?

Tem truy xuất nguồn gốc là vật mang dữ liệu: một mã QR, mã hai chiều hoặc chip NFC in hay dán trên bao bì. Con tem chỉ chứa một đường dẫn hoặc một dãy mã. Giá trị nằm ở bản ghi mà mã trỏ tới, và ở việc bản ghi đó có khớp với gói hàng đang cầm trên tay không.

Điều 23 Nghị định 37/2026/NĐ-CP đặt chuẩn cho phần phía sau tem truy xuất nguồn gốc: mã truy vết sản phẩm và mã truy vết địa điểm theo TCVN 13274, vật mang dữ liệu theo TCVN 13275. Mỗi sản phẩm ở từng sự kiện trọng yếu được định danh bằng một mã truy xuất nguồn gốc (khoản 10, 11).

Khung pháp lý, nguyên tắc một bước trước – một bước sau và việc chè khô đang ở nhóm tự nguyện đã có trong bài truy xuất nguồn gốc là gì. Bài này chỉ bàn con tem: dữ liệu nào phải hiện ra, làm ở đâu, tốn những khoản gì.

Dữ liệu người mua quét tem sẽ thấy

Nghị định chia hai tầng. Tầng đầy đủ (khoản 5 Điều 23) gồm tên, hình ảnh sản phẩm; tên, địa chỉ đơn vị sản xuất, kinh doanh; xuất xứ; các sự kiện trọng yếu kèm thời gian; thương hiệu; số lô, mẻ hoặc sê-ri; hạn sử dụng; tiêu chuẩn áp dụng. Tầng hiện ra khi người tiêu dùng quét tem truy xuất nguồn gốc (khoản 7) bỏ bớt sự kiện chuỗi cung ứng và tiêu chuẩn.

Thông tinNgười mua quét tem thấyNằm trong hồ sơ
Tên, hình ảnh sản phẩmCóCó
Tên, địa chỉ đơn vị chịu trách nhiệmCóCó
Xuất xứCóCó
Thương hiệu, số lô hoặc sê-ri (nếu có)CóCó
Hạn sử dụng (nếu có)CóCó
Sự kiện trọng yếu: hái, chế biến, đóng gói, xuất khoKhông bắt buộcCó
Tiêu chuẩn, quy chuẩn áp dụngKhông bắt buộcCó

Một tem truy xuất nguồn gốc của gói chè vì vậy phải cho người quét thấy năm thứ: chè gì, ai chịu trách nhiệm, làm ở đâu, lô nào, hạn đến bao giờ. Ngày hái, mẻ sao nằm trong sổ của cơ sở, không cần đưa lên trang công khai nhưng phải lần lại được.

túi trà thành phẩm có nhãn và số lô, chỗ đặt tem truy xuất nguồn gốc trên bao bì
Con tem chỉ có nghĩa khi số lô quét ra khớp số lô in trên gói

Bốn loại tem truy xuất nguồn gốc: tem nào chỉ để trang trí?

Ngoài thị trường, chữ “tem truy xuất nguồn gốc” được dùng cho bốn thứ rất khác nhau. Cách phân biệt nhanh là hỏi: một mã gắn với cái gì? Với cả công ty, với một mã hàng, với một lô, hay với từng gói.

Loại temMột mã gắn vớiQuét raCó phải truy xuất không?
Tem dẫn về trang chungCả cơ sở, mọi sản phẩmTrang giới thiệu, số điện thoại, ảnh vườnKhông, là tem trang trí
Tem theo mã hàngMột sản phẩm, mọi lôTên, ảnh, mô tả, giấy tờ dòng hàngChưa đủ, thiếu số lô và hạn dùng
Tem theo lôMột lô, mẻSố lô, ngày sản xuất, hạn dùng, nơi làmCó, mức tối thiểu
Tem định danh từng góiTừng gói, mã không trùngDữ liệu lô kèm sê-ri của góiCó, kèm phát hiện mã bị sao

Loại đầu phổ biến vì rẻ: tạo một mã QR trỏ về trang web hay trang mạng xã hội, in hàng nghìn bản. Thông tin có thật, nhưng về công ty chứ không về gói trà: gói làm tháng 3 và tháng 9 quét ra cùng một trang.

Loại thứ hai hay gặp ở bao bì in sẵn số lượng lớn: mã in chung trên túi, số lô bổ sung bằng in phun. Nếu mã không dẫn tới dữ liệu của số lô in phun đó, tem truy xuất nguồn gốc ấy chỉ đủ để giới thiệu sản phẩm.

Tem truy xuất nguồn gốc theo lô là mức quy định hướng tới: mỗi lô một mã, mỗi mã một bản ghi có số lô và hạn dùng khớp chữ in trên gói. Tem định danh từng gói tốn hơn, cần phần mềm sinh mã không trùng và công dán đúng gói, đổi lại biết được một mã đã bị quét bao nhiêu lần.

Bảng so sánh tem QR truy xuất lô với tem chống giả có trong bài quy trình làm trà Thái Nguyên và cách truy xuất từng lô. Điểm cần nhớ: mã chung cho cả lô thì ai cũng chụp lại và in được, nên tem theo lô không tự chống giả.

xưởng chế biến trà, khâu đóng gói theo lô trước khi dán tem truy xuất nguồn gốc
Mỗi đợt đóng gói là một lô, mỗi lô một mã

Tem truy xuất nguồn gốc làm ở đâu?

Có ba nhóm nơi làm tem truy xuất nguồn gốc: hệ thống do cơ quan nhà nước vận hành, đơn vị tư nhân cung cấp giải pháp, và nhà in. Nhà in chỉ in vật mang dữ liệu; mã và dữ liệu phải do một hệ thống truy xuất sinh ra và giữ.

Cổng quốc gia và hệ thống của các bộ

Cổng thông tin truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa quốc gia do Bộ Khoa học và Công nghệ quản lý, vận hành từ 01/10/2024, Trung tâm Mã số Mã vạch Quốc gia được giao triển khai (Sở Khoa học và Công nghệ Bà Rịa – Vũng Tàu). Cổng là nơi các hệ thống khác kết nối, chia sẻ dữ liệu, không phải nơi in tem.

Với nông sản, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đưa Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản vào hoạt động ngày 30/6/2026. Đến giữa tháng 9/2026, khoảng 814.000 sản phẩm của 3.000 nông hộ và 207 doanh nghiệp tại 24/34 tỉnh, thành đã đăng ký. Kế hoạch theo Quyết định 25/QĐ-BNNMT đặt giai đoạn 2027–2030 nâng cấp để tra cứu bằng mã QR (Báo Đại biểu Nhân dân).

Bộ Công Thương có hệ thống VeriGoods theo Thông tư 31/2026/TT-BCT ngày 11/6/2026, bắt buộc với hàng rủi ro cao thuộc bộ quản lý; hàng ngoài diện được tự nguyện tham gia, gắn dấu “tích xanh”; người tiêu dùng tra thông tin cơ bản miễn phí (Tạp chí Công Thương). Người làm chè muốn dùng hệ thống nhà nước nên hỏi Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh về cách đăng ký, mức hỗ trợ.

Hệ thống của tỉnh: trường hợp Thái Nguyên

Nhiều tỉnh có phần mềm riêng cho tem truy xuất nguồn gốc nông sản. Ở Thái Nguyên, phần mềm quản lý chất lượng nông sản của tỉnh đang vận hành; Sở Nông nghiệp và Môi trường làm mô hình thí điểm cho chè với 45 tổ hợp tác, hợp tác xã và doanh nghiệp; 149 mã vùng trồng chè đã gắn định vị GPS.

Cùng bài báo ghi một thực tế: truy xuất nguồn gốc nông sản trong tỉnh chủ yếu vẫn làm trên sổ ghi chép, chưa có quy định bắt buộc làm trên môi trường điện tử (VietnamPlus, 08/2026). Sổ giấy ghi đúng vẫn là gốc; tem truy xuất nguồn gốc chỉ đưa một phần sổ đó lên mạng.

Đơn vị cung cấp giải pháp và nhà in

Phần lớn tem truy xuất nguồn gốc trên thị trường do đơn vị tư nhân làm trọn gói: phần mềm, sinh mã, in tem. Điều 27 Nghị định 37/2026 đặt cho họ ba trách nhiệm: kết nối, chia sẻ dữ liệu với Cổng quốc gia để phục vụ quản lý nhà nước; chịu trách nhiệm trước pháp luật về dịch vụ, giải pháp đã cung cấp; chịu thanh tra, kiểm tra, giám sát.

Hệ thống họ bán phải đủ quy trình theo tiêu chuẩn và được công bố hợp chuẩn; có quy chuẩn kỹ thuật quốc gia thì công bố hợp quy (khoản 4 Điều 23). Câu nên hỏi đầu tiên khi chọn nơi làm tem: hệ thống đã công bố hợp chuẩn chưa, theo tiêu chuẩn nào.

Nhà in bao bì in được mã QR lên túi, in phun số lô và hạn dùng, in decal. Nhưng chỉ thuê nhà in tạo mã QR từ một đường dẫn web thì kết quả là tem dẫn về trang chung. Muốn tem theo lô, phải có hệ thống quản lý mã đứng sau.

kho trà thành phẩm xếp theo lô chờ giao đại lý
Phiếu xuất kho ghi mã lô là nguồn dữ liệu cho con tem

Giá tem truy xuất nguồn gốc gồm những khoản nào?

Không có bảng giá chung cho tem truy xuất nguồn gốc. Báo chí ước tính tiền in mỗi tem khoảng 200–500 đồng; một giám đốc hợp tác xã ở Đà Lạt nói khoản đáng lo là phí duy trì tài khoản trên các nền tảng, “khoản chi phí chìm” khó gánh lâu dài nếu không có hỗ trợ (VnBusiness, 14/5/2026).

Khoản chiThường tính theoĐiều làm giá đổi
In tem hoặc in mã lên bao bìSố tem, kích thước, chất liệuDecal thường hay tem vỡ, lớp cào, in rời hay in thẳng lên túi
Phí nền tảng, phần mềmNăm, số sản phẩm hoặc số mãGói tài khoản, có kết nối Cổng quốc gia không
Nhập dữ liệu lôGiờ công mỗi lôSố lô mỗi tháng, sổ sách sẵn hay phải ghi lại
Dán temGiờ công theo số góiTem từng gói phải dán đúng gói
Mã số mã vạch GS1 (nếu dùng)Phí cấp và phí duy trì nămSố mã sản phẩm đăng ký

Phí mã vạch GS1 là khoản riêng, không nằm trong giá tem truy xuất nguồn gốc; cách đăng ký và phí năm có trong bài đăng ký mã vạch sản phẩm.

Ví dụ ước chi phí cho một năm

Ví dụ minh họa, số giả định: một thương hiệu nhỏ bán hai dòng chè, khoảng 12.000 gói một năm, mỗi tháng đóng hai lô. Tiền tem truy xuất nguồn gốc theo mức báo chí ước tính là 12.000 × 200–500 đồng, tức 2,4–6 triệu đồng, chưa gồm phí nền tảng, công nhập 24 lô và công dán.

Công thức: tổng chi một năm = số gói × giá một tem + phí nền tảng một năm + số lô × giờ công nhập mỗi lô × đơn giá giờ công + công dán. Giá tem và phí nền tảng phải lấy từ báo giá thật; hỏi đủ các câu dưới để báo giá các bên so được với nhau.

Câu nên hỏi trước khi nhận báo giá

  • Mã sinh theo lô hay theo từng gói? Lô mới có phải in lại tem không?
  • Phí nền tảng tính theo năm, số sản phẩm hay số mã? Không gia hạn thì mã đã in còn quét được không?
  • Hệ thống đã công bố hợp chuẩn chưa? Kết nối Cổng quốc gia có tốn thêm không?
  • Nhập sai số lô có sửa được không, sửa có lưu vết không?
  • Đổi nhà cung cấp thì xuất dữ liệu ra được không, định dạng gì?

Cách tự kiểm một tem truy xuất nguồn gốc trong 5 phút

Người nhập hàng hay chủ thương hiệu vừa nhận mẫu tem truy xuất nguồn gốc đều kiểm được bằng điện thoại. Cần hai gói của hai lô khác nhau, nếu có.

  1. Quét bằng camera, đọc địa chỉ trang mở ra: thuộc hệ thống truy xuất nào, có ghi đơn vị quản lý dữ liệu không, hay chỉ là trang bán hàng.
  2. Đặt gói trà cạnh màn hình, so từng dòng: tên sản phẩm, đơn vị chịu trách nhiệm, địa chỉ, xuất xứ, số lô, hạn dùng.
  3. Quét tem truy xuất nguồn gốc trên gói của lô thứ hai. Hai lô ra cùng một trang, cùng ngày sản xuất là tem theo mã hàng hoặc tem trang trí.
  4. Quét lại một gói vài lần. Tem định danh từng gói thường báo số lần quét; tem theo lô thì không, đó là bình thường.
  5. Bên bán nói đã kết nối Cổng quốc gia thì hỏi cách tra sản phẩm trên cổng và thử tra.
Quét tem truy xuất nguồn gốc raKết luận
Đủ tên, đơn vị, xuất xứ; số lô và hạn dùng khớp góiĐạt mức tem theo lô
Có tên, ảnh, giấy tờ dòng hàng nhưng không có số lôTem theo mã hàng, chưa phải truy xuất
Trang giới thiệu, số điện thoại, ảnh vườn chungTem trang trí
Số lô trên trang khác số lô in trên góiDữ liệu sai, hỏi lại bên bán
Trang lỗi, không mở đượcHệ thống ngừng hoặc mã hỏng

Kiểm tem rồi vẫn phải kiểm giấy. Tem truy xuất nguồn gốc cho biết hàng đi qua đâu, không chứng minh chất lượng. Phiếu kiểm nghiệm, giấy chứng nhận cơ sở và biên bản giao nhận ghi mã lô (mẫu biên bản giao nhận hàng hóa) mới là thứ đối chiếu khi có sự cố.

đồi chè Thái Nguyên, vùng nguyên liệu của hợp tác xã
Vùng nguyên liệu 40,5 ha canh tác theo quy trình VietGAP

Chủ thương hiệu nhỏ bắt đầu tem truy xuất nguồn gốc từ đâu?

Đến cuối tháng 10/2026, chè khô chưa thấy trong danh mục hàng rủi ro cao phải truy xuất bắt buộc, nên dán tem là lựa chọn của người bán. Làm theo thứ tự: sổ trước, tem sau. Mua tem truy xuất nguồn gốc khi chưa có quy ước mã lô thì tem chỉ in được thông tin chung.

  1. Đặt quy ước mã lô: dòng, cơ sở, tháng, mẻ; viết bảng giải nghĩa cho đại lý.
  2. Giữ sổ lô: nhận hàng từ đâu, ngày nào, bao nhiêu; xuất cho ai.
  3. Chọn loại tem theo kênh bán: bán sỉ theo lô thì tem theo lô đủ; cần biết hàng có bị sao mã không mới tính tem từng gói.
  4. Chốt chỗ đặt tem truy xuất nguồn gốc trên bản in bao bì, cạnh số lô và hạn dùng.
  5. Chạy thử một lô, tự kiểm theo năm bước ở trên, sửa rồi mới làm cho cả dòng hàng.

Mã vạch trên gói là chuyện khác: dùng cho quầy thu ngân đọc, ba số đầu không chứng minh nơi làm ra hàng (mã vạch 893). Từ 01/01/2027, Nghị định 372/2026/NĐ-CP thêm mã định danh UID trên nền tảng quốc gia cho hàng thuộc diện bắt buộc; mã này không thay mã vạch GTIN đang dùng (Báo Chính phủ, 29/9/2026).

Trà gia công nhãn riêng: tem truy xuất nguồn gốc ghi tên ai?

Với trà gia công, người đứng tên trên nhãn là chủ thương hiệu, còn cơ sở sản xuất là nơi gia công. Tem truy xuất nguồn gốc nên ghi cả hai: đơn vị chịu trách nhiệm về sản phẩm và cơ sở làm ra lô. Cách ghi trên nhãn xem bài nhãn hàng hóa theo Nghị định 37/2026.

Dữ liệu lô lấy từ giấy tờ bên gia công giao kèm mỗi lô: mã lô, ngày sản xuất, hạn dùng. Chủ thương hiệu nhập vào hệ thống tem của mình. Khoản 3 Điều 26 Nghị định 37/2026 buộc người thực hiện truy xuất chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của thông tin; đơn vị bán tem không gánh thay. Giấy xác nhận lô vì vậy cần đến tay trước khi dán tem.

Câu hỏi thường gặp

Mã QR in sẵn cho mọi lô có gọi là tem truy xuất nguồn gốc được không?

Chỉ khi mã đó dẫn tới bản ghi có số lô khớp với số lô in trên từng gói. Nếu chỉ ra trang giới thiệu thì là tem trang trí.

Có thể in mã QR thẳng lên túi thay cho tem dán không?

Có. Nghị định yêu cầu vật mang dữ liệu theo TCVN 13275, tem truy xuất nguồn gốc không bắt buộc phải là tem dán. Mã in sẵn trên túi không đổi theo lô, nên phải có cách gắn mã với số lô của từng đợt đóng gói.

Đổi đơn vị cung cấp tem thì gói đã bán ra thế nào?

Tùy hợp đồng tem truy xuất nguồn gốc đã ký. Nên ghi rõ thời gian bên cung cấp giữ dữ liệu, cách xuất dữ liệu khi chấm dứt và mã cũ còn quét được bao lâu. Thời gian lưu tối thiểu theo quy định của bộ quản lý ngành (khoản 9 Điều 23).

Tem truy xuất nguồn gốc có thay được phiếu kiểm nghiệm không?

Không. Tem cho biết hàng làm ở đâu, lô nào; chất lượng chứng minh bằng phiếu kiểm nghiệm, giấy chứng nhận cơ sở và bản tự công bố sản phẩm.

Hộ kinh doanh tự tạo mã QR có được không?

Tự tạo một mã QR trỏ về trang web chỉ là đường dẫn quảng cáo. Muốn có tem truy xuất nguồn gốc theo lô, dùng hệ thống của tỉnh, của bộ hoặc thuê đơn vị cung cấp giải pháp.

Nguồn tham khảo

Đang chọn chỗ đặt mã QR trên bao bì trà nhãn riêng? Gửi chúng tôi bản thiết kế và số dòng trà định làm; mã lô, ngày sản xuất, hạn dùng được chốt cùng bản duyệt in trước khi sản xuất.

Cần giấy tờ lô để nhập vào hệ thống tem truy xuất nguồn gốc của thương hiệu mình? Gọi 0368.151.678, nói rõ dòng trà và quy cách để biết mỗi lô gia công đi kèm những giấy gì.

Nhà phân phối muốn xem tận nơi cách ghi sổ lô: nhắn Zalo 0855.318.678 hẹn lịch thăm vùng chè và xưởng.

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Thành viên TRAVINA GROUP