Mùa mưa bão và nguồn cung chè: 4 mốc và cách giữ hàng

Đồi chè vùng nguyên liệu Thái Nguyên

Trả lời nhanh. Mưa lớn kéo dài, bão lũ có thể làm giảm lượng búp hái được, làm chậm chế biến và vận chuyển. Đại lý giảm rủi ro bằng bốn việc:

  • Chốt lượng sớm trước cao điểm mưa bão và trước khi hết đợt nhập tháng 9.
  • Dự trữ vừa đủ các mã bán chạy, giữ trà khô, kín trong mùa ẩm.
  • Dựa vào chính sách giá: đổi giá báo trước 1 tháng; tăng giá thì hàng tồn bán theo giá mới.
  • Theo dõi cập nhật từ phòng kinh doanh về lịch giao khi thời tiết xấu.
Đứng giữa đồi chè lúc sáng sớm – vùng chè trong mùa mưa bão
Vùng nguyên liệu của hợp tác xã tại Đại Từ – La Bằng, Thái Nguyên.

Bài này dành cho đại lý, nhà phân phối và doanh nghiệp đặt trà số lượng, cần kế hoạch khi mùa mưa bão đến. Chúng tôi là Hợp tác xã Tâm Trà Việt, vùng trồng ở Đại Từ và La Bằng, gần hồ Núi Cốc. Chúng tôi không đưa dự báo thời tiết hay con số thiệt hại, vì mỗi năm mỗi khác. Bài giải thích thời tiết tác động vào chuỗi cung ứng trà ở đâu, và người mua sỉ có những công cụ gì để giữ hàng, giữ giá.

Mưa lớn, lũ ảnh hưởng vụ chè ra sao

Chè là cây cần nước, nhưng mưa quá nhiều hoặc quá dồn thì tác động lên cả ba khâu:

Khâu Thời tiết xấu gây ra Người mua sỉ sẽ thấy
Vườn chè Ngày mưa to khó hái; búp mọc không đều sau mưa kéo dài Lượng hàng hạng non ra ít hơn trong một số tuần
Chế biến Kế hoạch mẻ chế biến phải điều chỉnh theo lượng búp về xưởng Một số lô ra chậm hơn dự kiến
Vận chuyển Đường ngập, sạt lở, tuyến xe tạm dừng Đơn có thể giao chậm hơn khung 3–5 ngày
Kho của người mua Độ ẩm không khí cao kéo dài Trà dễ hút ẩm nếu để túi mở, kho sát sàn

Hạng hái càng non càng nhạy với thời tiết. Trà đinh chỉ lấy một búp non chưa xoè lá, mỗi năm chỉ làm được 5–6 vụ; một đợt mưa dài đúng lúc búp ra có thể làm mất một phần lứa đó.

Đảo chè trên nong tre
Công đoạn tại xưởng chế biến của hợp tác xã.

Hồ Núi Cốc và độ ẩm vùng trồng

Vùng chè Đại Từ – La Bằng nằm dưới sườn đông dãy Tam Đảo, phía đông nam là hồ Núi Cốc. Mặt nước lớn của hồ giúp biên độ nhiệt và độ ẩm quanh vùng bớt gắt, là một lý do chè vùng này giữ được chất. Mô tả chi tiết có trong bài vùng chè Đại Từ – La Bằng.

Trong mùa mưa bão, hồ chứa có thể phải xả nước qua tràn theo quy trình vận hành. Thông tin xả lũ do đơn vị quản lý hồ và chính quyền địa phương thông báo. Người mua hàng ở xa không cần theo dõi từng thông báo, nhưng nên hiểu: khi khu vực có mưa lớn và xả lũ, giao thông trong vùng có thể bị ảnh hưởng vài ngày. Phòng kinh doanh sẽ báo lại nếu lịch giao thay đổi.

Tác động đến sản lượng và giá theo vụ

Ngay cả khi không có bão, sản lượng và vị chè đã thay đổi theo vụ:

  • Vụ hái kéo dài tháng 3–10. Cuối năm bà con cúp chè cho cây ngủ đông.
  • Chè vụ xuân và vụ thu thường dịu vị, chè giữa hè đậm hơn.
  • Hết đợt nhập tháng 9 thì khó có trà giá tốt tới khoảng tháng 3 năm sau. Trà để cuối vụ vừa đắt vừa kém ngon.

Thời tiết bất lợi giữa vụ làm mốc tháng 9 càng quan trọng: nếu một số tuần hái được ít, lượng hàng tốt dành cho mùa cuối năm cũng ít đi. Người chốt lượng sớm có lựa chọn tốt hơn người chờ tới tháng 11.

Với giá niêm yết, hợp tác xã không đổi theo từng đợt mưa. Mọi lần điều chỉnh đều đi qua chính sách bảo vệ giá ở phần dưới.

Bảo vệ giá: báo trước 1 tháng, bù chênh

Đại lý lo nhất là giá vốn nhảy đột ngột sau một mùa thời tiết xấu. Chính sách đang công bố của hợp tác xã:

Tình huống Chính sách Ý nghĩa với đại lý
Đổi giá Báo trước 1 tháng Có thời gian nhập thêm trước ngày áp dụng, đổi giá trên kệ và online
Tăng giá Hàng tồn của đối tác bán theo giá mới Hàng đã nhập giá cũ không bị thiệt
Giảm giá Chỉ giảm vào đầu quý; bù chênh cho hàng nhập trong 30 ngày trước Không sợ vừa nhập nhiều thì giá giảm
Hàng tồn quá hạn Mua lại 70% giá buôn: nguyên seal, quá hạn không quá 1 tháng, còn phiếu xuất kho gốc Dám dự trữ hợp lý mà không lo mất trắng

Toàn hệ thống bán đúng giá niêm yết, nên khi nguồn cung khan, đại lý trong hệ thống cũng không bị đẩy vào cuộc đua tăng giá hay giảm giá lẫn nhau. Chi tiết ở bài chính sách điều chỉnh giá cho đại lý.

Chốt lượng sớm trước mùa mưa bão

Một kế hoạch đơn giản cho đại lý và nhà phân phối:

  1. Tháng 5–6: xem lại lượng bán mùa cuối năm trước, liệt kê mã bán chạy và mã hạng non dễ thiếu.
  2. Tháng 7–8: nhập tích luỹ các mã bán quanh năm theo tồn tối đa hợp lý. Báo lượng dự kiến cho mùa quà với phòng kinh doanh.
  3. Tháng 9: đợt nhập cuối với giá tốt.
  4. Từ tháng 10: chốt lượng hàng Tết, đơn đặt trước hàng Tết cọc 20%.

Dự trữ không có nghĩa là ôm hàng. Trà khô có hạn dùng 12 tháng và giữ hương tốt nhất ở khoảng đầu hạn dùng. Mùa mưa ẩm, kho cửa hàng phải kín, cách sàn, cách tường, dùng thùng kín và gói hút ẩm dùng cho thực phẩm. Cách làm có trong bài bảo quản trà cho đại lý và quán.

Doanh nghiệp cần lượng lớn đều mỗi tháng nên xem năng lực theo lô và kho lạnh của hợp tác xã trong bài nguồn chè Thái Nguyên số lượng lớn.

Kênh cập nhật tình hình mùa mưa bão từ hợp tác xã

  • Zalo phòng kinh doanh 0855.318.678: hỏi tình hình hàng, lịch giao khi thời tiết xấu. Làm việc 8h00–18h00, cả 7 ngày.
  • Thông báo đổi giá gửi trước 1 tháng cho đối tác.
  • Họp triển khai trực tuyến tháng 1, kèm video đào tạo, là dịp hỏi kế hoạch hàng cho năm mới.
  • Thăm vườn để tự xem vùng trồng: báo trước 7 ngày, không thu phí tham quan.
Hai bà hái chè đội nón lá
Hái tay một tôm hai lá, chuẩn hái của các dòng từ Móc Câu trở lên.

Mùa mưa bão ảnh hưởng đến khâu nào trong chuỗi

Người bán thường chỉ nghĩ mùa mưa bão làm chậm giao hàng. Thực tế nó tác động vào bốn khâu, và mỗi khâu cần một cách phòng khác nhau.

Khâu thứ nhất là hái. Mưa kéo dài thì búp lên nhanh nhưng nước búp loãng, và phải hái chọn kỹ hơn nên công hái đội lên. Có những đợt mưa lớn cả vùng gần như không hái được trong vài ngày.

Khâu thứ hai là sao sấy. Nguyên liệu ướt cần thêm công đoạn làm héo và tốn nhiên liệu hơn. Đây là lý do sản lượng thành phẩm trong mùa mưa bão thường thấp hơn kỳ vọng dù búp trên nương nhiều.

Khâu thứ ba là vận chuyển. Một số tuyến lên vùng cao và vào miền Trung có thể gián đoạn vài ngày trong mùa mưa bão. Khâu thứ tư là bảo quản ở phía đại lý: độ ẩm trong kho tăng, và đây là khâu gây thiệt hại âm thầm nhất vì không ai thấy ngay.

Chốt lượng trước mùa mưa bão: cách tính đơn giản

Nguyên tắc chung là tăng lớp hàng đệm trước khi vào mùa mưa bão, nhưng tăng bao nhiêu thì tuỳ tuyến.

Tuyến Lớp đệm ngày thường Lớp đệm mùa mưa bão
Gần vùng sản xuất 2 tuần 3 – 4 tuần
Đồng bằng, cách 300 – 500 km 4 tuần 6 tuần
Vùng cao, miền Trung, đảo 6 tuần 8 – 10 tuần

Điều cần tránh là tăng gấp đôi gấp ba theo cảm hứng. Trà xanh ngon nhất trong sáu tháng đầu; ôm quá tay trong mùa mưa bão thì phần tiết kiệm được không bù nổi phần hàng xuống nước, nhất là khi kho lại ẩm.

Thời điểm chốt hợp lý là ngay trước khi bước vào mùa mưa bão của vùng mình, không phải khi đã có tin bão. Lúc đó cả hệ thống cùng đặt và mọi tuyến vận chuyển đều quá tải.

Giữ trà trong kho suốt mùa mưa bão

Đây là phần đại lý chủ động được hoàn toàn, và cũng là phần hay bị bỏ qua nhất.

Việc thứ nhất là kê thùng cách sàn và cách tường một khoảng, tránh chỗ hắt mưa và chỗ có thể đọng nước. Nhiều thiệt hại trong mùa mưa bão không đến từ bão mà từ một chỗ dột nhỏ trên mái kho.

Việc thứ hai là giữ nguyên hút chân không với phần chưa dùng. Gói đã mở kẹp kín sau mỗi lần lấy và dùng hết trong hai tuần; trong mùa mưa bão thì rút ngắn còn khoảng mười ngày.

Việc thứ ba là kiểm kho thường xuyên hơn. Bình thường mỗi tháng một lần là đủ, nhưng trong mùa mưa bão nên hai tuần một lần, để phát hiện sớm chỗ ẩm hoặc gói bị xì.

Việc thứ tư là tách trà khỏi khu có mùi. Độ ẩm cao làm trà hút mùi nhanh hơn hẳn ngày thường, nên một ngăn kín riêng trong mùa mưa bão quan trọng hơn bất kỳ lúc nào.

Nói với khách khi giá biến động vì thời tiết

Sau một mùa mưa bão nặng, khả năng có đợt điều chỉnh giá là có thật. Cách nói với khách quyết định họ hiểu hay họ nghĩ mình bị đội giá.

Nguyên tắc thứ nhất là nói trước, đừng để khách tự phát hiện. Một tin nhắn ngắn gửi nhóm khách quen trước ngày hiệu lực vài hôm có sức thuyết phục hơn mọi lời giải thích sau đó.

Nguyên tắc thứ hai là nói lý do bằng ngôn ngữ của nông sản. Khách hiểu ngay câu mưa nhiều nên búp loãng, phải hái chọn kỹ hơn; khách không hiểu các cụm từ chung chung về biến động chi phí.

Nguyên tắc thứ ba là đừng hứa đây là lần cuối. Thời tiết năm sau khác thì giá khác. Thay vào đó nên nói rõ cơ chế: hợp tác xã báo trước một tháng, và khi giá xuống thì đại lý cũng hạ theo đúng ngày. Chính việc hạ giá đúng hẹn ở những đợt giảm là thứ khiến khách tin khi có đợt tăng sau một mùa mưa bão.

Lịch cả năm: bốn mốc cần nhớ quanh mùa mưa bão

Việc chuẩn bị cho mùa mưa bão không bắt đầu khi có tin bão, mà rải đều trong năm theo bốn mốc.

Mốc thứ nhất là cuối vụ xuân, khoảng tháng Năm. Đây là lúc nên rà lại kho, dọn dẹp, sửa chỗ dột và chuẩn bị thùng kín trước khi mùa mưa bão bắt đầu.

Mốc thứ hai là ngay trước mùa mưa bão của vùng mình: tăng lớp hàng đệm theo bảng ở trên, chốt lượng với hợp tác xã và thống nhất lịch giao dự phòng nếu tuyến bị gián đoạn.

Mốc thứ ba là giữa mùa mưa bão: kiểm kho hai tuần một lần, giữ liên lạc để biết tình hình vụ và tình hình vận chuyển, và đừng đặt đơn lớn lúc này nếu tuyến đang tắc.

Mốc thứ tư là ngay sau mùa mưa bão, thường trùng với lúc chuẩn bị hàng tết. Đây là lúc đánh giá lại: hàng trong kho còn tốt không, mã nào bị ảnh hưởng, và cần đặt bao nhiêu cho cao điểm cuối năm.

Ba câu khách hay hỏi trong mùa mưa bão

Mùa này khách hỏi nhiều hơn bình thường, và trả lời rõ ràng giúp giữ được lòng tin.

Câu thứ nhất: đơn của tôi có bị chậm không. Trả lời trung thực theo tuyến: tuyến nào đang bình thường, tuyến nào có thể chậm vài ngày. Hứa chắc rồi giao trễ tệ hơn nhiều so với nói trước khả năng chậm.

Câu thứ hai: trà mùa mưa bão có kém hơn không. Trả lời đúng bản chất: nguyên liệu mùa mưa có đặc điểm riêng, và hàng đưa ra vẫn theo cùng chuẩn phân loại, chỉ là sản lượng ở một số hạng ít hơn.

Câu thứ ba: tôi nên nhập trước bao nhiêu. Trả lời bằng bảng lớp đệm theo tuyến thay vì một con số chung, vì nhu cầu của một quán trong thành phố và một cửa hàng vùng cao hoàn toàn khác nhau trong mùa mưa bão.

Nguồn gốc lô trà

Trà của hợp tác xã trồng tại Đại Từ và La Bằng, dưới sườn đông Tam Đảo, gần hồ Núi Cốc; hái tay 100%, sản xuất theo lô. Cơ sở Gò Lớn làm Trà Bắc Truyền Thống và Trà Xanh Đặc Sản; cơ sở La Bằng làm từ Móc Câu Đặc Biệt trở lên, xưởng đạt ISO 22000:2018. Hợp tác xã có kho lạnh giữ trà thành phẩm. Mỗi lô có mã và hạn dùng in trên bao bì. Xem hồ sơ pháp lý và chứng nhận.

Câu hỏi thường gặp

Mưa bão có làm giá chè tăng không?

Thời tiết có thể làm giảm lượng búp tốt trong một số tuần. Với hợp tác xã, giá niêm yết không đổi theo từng đợt mưa; mọi lần đổi giá báo trước 1 tháng và hàng tồn của đối tác bán theo giá mới nếu tăng.

Đại lý nên dự trữ trà trước mùa mưa bão bao nhiêu?

Dự trữ theo tốc độ bán thật, không vượt khả năng bán trong vài tuần với từng mã. Chốt lượng hàng cuối năm trước khi hết đợt nhập tháng 9.

Thời tiết xấu có làm chậm giao hàng không?

Có thể. Khung giao thường là 3–5 ngày; khi đường ngập hay tuyến xe dừng, phòng kinh doanh báo lại lịch mới.

Trà để trong mùa mưa ẩm có bị hỏng không?

Trà khô hút ẩm nhanh nếu túi mở hoặc kho ẩm. Giữ túi nguyên seal, thùng kín, cách sàn và tường, xa bếp.

Lên kế hoạch hàng cho mùa mưa bão

Anh chị là đại lý hoặc nhà phân phối? Nhắn lượng bán năm trước và mã cần giữ, phòng kinh doanh gợi ý lịch nhập. Xem chính sách đại lý TRAVINA · Hotline bán buôn 0368.151.678 · Zalo 0855.318.678.

Anh chị làm việc với nhà nhập khẩu nước ngoài? Bản tiếng Anh về vùng trồng và chuyển đổi xanh ở travina.com.vn.

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *