Report on the Manufacture of Tea in Assam — C. A. Bruce (1840)
Chè ngon nấu với ấm bền
Chè ngon được ấm, ấm bền được lâu
— Ca dao Việt Nam
Báo cáo của Charles Alexander Bruce năm 1840, đăng trên Journal of the Asiatic Society of Bengal. Đây là văn bản khai sinh ngành trà Ấn Độ.
Tài liệu này nói gì
Bruce là người đầu tiên xác nhận rằng ở Assam có cây chè mọc tự nhiên — không phải giống mang từ Trung Hoa sang. Báo cáo mô tả các quần thể chè hoang ông tìm được, cách người bản địa dùng lá chè, rồi những thử nghiệm đầu tiên: khai hoang, trồng thành hàng, và chế biến theo cách học được từ thợ Trung Hoa.
Vì sao đáng đọc
Vì nó lật ngược một niềm tin phổ biến thời đó: rằng cây chè chỉ có ở Trung Hoa. Hoá ra cây trà là loài bản địa của cả một vùng rộng lớn Đông Nam Á — trong đó có Việt Nam, nơi chè shan tuyết cổ thụ vẫn mọc trên các đỉnh núi phía Bắc.
Đọc online
Sách đã thuộc về công chúng — đọc trọn vẹn ngay tại đây. Lật trang bằng mũi tên hai bên, dùng nút kính lúp để phóng to, nút góc dưới bên phải để đọc toàn màn hình. Bản số hoá do BioStor / Asiatic Society of Bengal cung cấp.
Bản số hoá lưu trữ tại Internet Archive. Sách thuộc phạm vi công cộng nên bạn đọc thoải mái, không giới hạn thời gian.
Từ vườn chè của chúng tôi
Hình ảnh trà và vùng chè của HTX Tâm Trà Việt – TRAVINA (Đại Từ & La Bằng, Thái Nguyên) — bấm vào ảnh để xem chi tiết
Một chén trà, một cuốn sách, một chữ duyên
Góc thư viện này là nơi tôi (Đỗ Hữu Thuận – TRAVINA) sưu tầm và trao gửi những tri thức quý về trà. Mời bạn ghé đọc, và hẹn ngày mời quý bạn một chén trà thơm.