Tea War – Andrew B. Liu

Tea War — hai mô hình ngành chè, hai con đường tư bản

Tea War: A History of Capitalism in China and India (Yale University Press, 2020) của Andrew B. Liu là một cuốn học thuật nghiêm túc, đoạt nhiều giải thưởng. Liu đọc tài liệu cả tiếng Trung, tiếng Anh và tiếng Hindi để so sánh hai ngành chè lớn nhất thế giới cuối thế kỷ 19 – đầu thế kỷ 20.

Sách nói gì

Quan điểm quen thuộc là: Ấn Độ thắng vì đồn điền cơ giới hoá “hiện đại”, Trung Quốc thua vì hộ nông dân nhỏ lẻ “lạc hậu”. Liu bác lại. Ông chỉ ra rằng cả hai đều là hình thái của chủ nghĩa tư bản toàn cầu, chỉ khác cách tổ chức lao động; và cái quyết định cuộc cạnh tranh là giá lao động, tín dụng, hệ thống trung gian — chứ không phải máy móc.

Sách có nhiều tư liệu về đời sống công nhân đồn điền Assam (gần như lao động cưỡng bức) và về mạng lưới thương lái, nhà sao trà ở Huy Châu, Phúc Kiến.

Đọc được gì từ góc nhìn người làm chè

Ngành chè Việt Nam hôm nay cũng đứng giữa hai mô hình: hộ nhỏ và vùng nguyên liệu tập trung. Liu cho thấy không mô hình nào tự thân ưu việt; cái quyết định là ai kiểm soát khâu nào của chuỗi giá trị. Hợp tác xã như Tâm Trà Việt tồn tại chính là để hộ nhỏ giữ được phần chế biến và thương hiệu, thay vì chỉ bán lá tươi cho người khác.

Sách tiếng Anh, văn phong học thuật, chưa có bản dịch tiếng Việt.

Tìm mua bản chính thức

Cuốn này vẫn còn bản quyền và đang được phát hành hợp pháp, nên ở đây chúng tôi chỉ giới thiệu nội dung chứ không đăng file. Nếu thấy hay, bạn ủng hộ tác giả và nhà xuất bản bằng cách mua bản chính thức:

• Tìm trên Fahasa
• Tìm trên Tiki
• Tra trên Google Books (xem thử vài trang, kiểm tra bản in mới nhất)

← Quay lại Sách Trà