Lịch Sử Của Trà — Laura C. Martin
Muốn ăn cơm trắng cá mè
Thì về làng Quỷnh hái chè với anh
— Ca dao Việt Nam

Lịch Sử Của Trà (nguyên tác A History of Tea: The Life and Times of the World’s Favorite Beverage) của Laura C. Martin kể lại hành trình của cây Camellia sinensis từ vùng núi Vân Nam – Assam ra khắp thế giới.
Cuốn sách nói gì
Sách đi theo dòng thời gian: trà trong y học Trung Hoa cổ, trà theo chân các nhà sư sang Nhật, trà lên tàu buôn Hà Lan và Anh, trà trở thành hàng hoá chiến lược của Công ty Đông Ấn, Boston Tea Party, chiến tranh Nha phiến, và cuối cùng là việc người Anh đưa giống trà sang Assam và Ceylon để phá thế độc quyền của Trung Quốc.
Đây không phải sách kỹ thuật. Nó là sách lịch sử — và nó cho thấy trà đã từng là một trong những mặt hàng làm thay đổi bản đồ chính trị thế giới.
Người làm trà Thái Nguyên đọc được gì
Chỗ tôi thấy thấm nhất là câu chuyện Robert Fortune — người Anh cải trang thành thương nhân Trung Hoa, đi sâu vào các vùng chè, học lỏm quy trình chế biến rồi mang giống và cả thợ về Ấn Độ. Chỉ vài chục năm sau, trà Ấn Độ đánh bật trà Trung Quốc khỏi thị trường Anh.
Bài học rất thẳng: giữ giống và giữ bí quyết không giữ được mãi. Thứ giữ được là thương hiệu và vùng đất.
Việt Nam hiện nằm trong nhóm nước xuất khẩu chè lớn của thế giới, nhưng phần lớn xuất thô, giá thấp, đóng bao 50kg không tên. Đọc xong cuốn này tôi càng chắc một điều: HTX nhỏ như chúng tôi không cạnh tranh được bằng sản lượng. Chỉ có thể cạnh tranh bằng cái không ai bê đi được — tên vùng đất Tân Cương – Đại Từ, và câu chuyện thật của người làm ra nó.
Mua sách bản quyền ở đâu
Chúng tôi không đăng file cuốn sách này vì sách vẫn còn bản quyền và đang được phát hành hợp pháp. Nếu thấy hay, bạn ủng hộ tác giả và nhà xuất bản bằng cách mua bản in nhé:
- Tìm trên Fahasa
- Tìm trên Tiki
- Hoặc hỏi tại nhà sách gần bạn — nhiều đầu sách trà chỉ còn bản in cũ.
Từ vườn chè của chúng tôi
Hình ảnh trà và vùng chè của HTX Tâm Trà Việt – TRAVINA (Đại Từ & La Bằng, Thái Nguyên) — bấm vào ảnh để xem chi tiết
Một chén trà, một cuốn sách, một chữ duyên
Góc thư viện này là nơi tôi (Đỗ Hữu Thuận – TRAVINA) sưu tầm và trao gửi những tri thức quý về trà. Mời bạn ghé đọc, và hẹn ngày mời quý bạn một chén trà thơm.
